Zaterdagmorgen 16 oktober 2010 is het schoolgebouw in de wijk Gravenburg in de stad Groningen volledig uitgebrand.
» Foto's van de brand (© RTV Noord)
De 'vensterschool' Gravenburg is gesitueerd in de uitbreidingswijk Gravenburg bij Groningen. Behalve basisonderwijs in twee scholen huisvest deze brede school buitenschoolse opvang, een jeughonk, een buurthuis en sportvoorzieningen. Het totale oppervlak bedraagt circa 5.600 m2.
Het uitgangspunt was een duurzaam, compact en energie-efficiënt ontwerp dat bovendien flexibel in fasen uitbreidbaar moest zijn.
Omdat de bouwlocatie in een groene landschapszone ligt, vraagt de inpassing van het bouwvolume in het landschap speciale aandacht. Team 4 architecten zette het gebouw op poten en introduceerde een terp van circa vijf meter hoog. Dit landschapselement dat in de omgeving van oudsher vaker voorkomt, ontsluit de scholen op de eerste verdieping en zorgt tegelijkertijd voor de natuurlijke verbinding met het omliggende landschap.
Het gebouwconcept bestaat uit een net niet symmetrisch volume van twee vleugels ter weerszijden van een kern. Oorspronkelijk was het gebouw gedacht in twee lagen op kolommen. Dit kolommenconcept maakt een latere invulling van de begane grond mogelijk, zonder dat de school daarvoor dicht moet. Al tijdens de eerste uitvoeringsfases bleek uitbreiding noodzakelijk en is deze invullingsmogelijkheid benut. Aansluitend aan de eerste fase zijn er tien lokalen extra gerealiseerd.
Integraal ontwerp
Het gebouwontwerp is gericht op duurzaamheid in al zijn facetten. Een belangrijke voorwaarde voor de optimale duurzaamheid van het ontwerp is dat de vorm van het gebouw, de constructieve uitwerking en het energieconcept integraal zijn ontwikkeld.
Team 4 architecten hanteerde het Trias-energeticaprincipe:
o de energievraag wordt zoveel mogelijk gereduceerd;
o de energieopwekking is duurzaam en
o de eventuele restvraag met een hoog rendement wordt opgelost.
Zo is de grillige gevelcontour ontstaan uit de wens compact te bouwen, oftewel zo min mogelijk geveloppervlak te realiseren in verhouding tot het vloeroppervlak.
Betonkernactivering
De betonnen delen van de constructie leveren een grote bijdrage aan het duurzame energieverbruik. De basis verwarming en -koeling van het gehele gebouw vindt plaats door middel van betonkernactivering. Het systeem maakt gebruik van de thermische opslagcapaciteit van beton. Warmtepompen leveren warmte en koude.
Ook wordt de bodemtemperatuur ingezet. Watervoerende slangen die in het beton worden geïntegreerd zorgen in de zomersituatie voor afkoeling van de massa en in de wintersituatie voor opwarming. De energie wordt door middel van straling afgegeven aan de ruimte.
Er zijn 60 bodemwarmtewisselaars geplaatst waarmee warmte wordt onttrokken aan de bodem. Deze warmtebron levert 75% van de benodigde warmte en aandrijfenergie van de pompen de resterende 25%. In de zomer wordt de grond gebruikt om het pand te koelen. Per saldo wordt er zo circa 40% bespaard op de verwarmingskosten.
Betonkernactivering levert niet alleen een besparing op energiekosten, maar draagt ook bij aan een gezond, aangenaam binnenklimaat voor leerling en docent.
Frisse school
Het gebouw is voorzien van een gebalanceerd ventilatiesysteem, waarbij is gezorgd voor extra toevoer van schone lucht. De gefilterde lucht wordt samen met verse lucht de klaslokalen ingeblazen.
Akoestiek
Voor een optimale werking van het systeem mag de afwerking van vloer en plafond geen hinder opleveren bij de warmte- of koudeafgifte. De plafonds zijn zoveel mogelijk van schoonbeton en de vloeren zijn afgewerkt met linoleum.
Om aan de akoestische eisen te voldoen zijn de plafonds in de school voorzien van vrijhangende akoestische eilanden in de klaslokalen en kantoorruimtes. In de gangen van het schoolgebouw zijn de plafonds wel dichtgezet vanwege het vele leidingwerk van de extra verwarming die aan het gebalanceerde ventilatiesysteem is toegevoegd.
Verlichting en zonwering
De Vensterschool maakt gebruik van bijzondere verlichting en zonwering. Zo is er spiegelplankglas toegepast, dubbelglas met interne jaloezieën.
De verlichting reageert op de hoeveelheid daglicht. Bij veel daglicht branden de lampen minder fel, waardoor energie wordt bespaard. Door een automatische aanwezigheidsdetectie en daglicht afhankelijke regeling, wordt optimaal gebruik gemaakt van de zon en minimaal van kunstlicht.
|
|

Volledige projectbeschrijving
Projectbeschrijving Gravenburgschool Groningen
Publicatie in Duurzaam Gebouwd, mei 2010
DGM3 - Gravenburgschool Groningen
» Website Duurzaam Gebouwd
Technische gegevens
Energie (ENE 1)
De berekende EPC is Qpres;totaal/Qpres;toel = 0,604.
De belangrijkste kenmerken zijn hieronder genoemd:
| ● | grootste gebruiksfunctie: onderwijs; |
| ● |
Rc = 4.0 m2K/W; |
| ● |
Uraam = 1.7 W/m2K; |
| ● | elektrische warmtepomp (< 35°C) op bodem of buitenlucht; |
| ● | geen koeling; |
| ● |
gasboiler voor tapwater; |
| ● |
ventilatie met warmteterugwinning (70% rendement); |
| ● |
daglichtschakeling en aanwezigheidsdetectie; |
| ● | gemiddeld geïnstalleerd vermogen over verlichting: 11 W/m2 |
Projectgegevens
| Naam en plaats |
Vensterschool Gravenburg, Groningen (combinatie: OBS De Vlint, PCBS De Hoeksteen en buitenschoolse opvang) |
| Start bouw | Januari 2006 |
| Oplevering bouw |
Najaar 2008 |
| Aantal lokalen | 36 |
| Bruto vloeroppervlakte | 5.600m2 |
| Bruto inhoud | 17.280 m3 |
| Totale stichtingskosten | € 9.877.000 |
| Bouwsom | € 5.800.000 (inclusief installaties (€ 1.350.000), excl. inrichting en btw) |
| Kern Klimaatbeheerssysteem |
Balansventilatie |
| Resultaat: | |
| ● Binnenmilieu | ● Zeer Goed |
| ● Energiezuinigheid | ● Goed |
Aanvullende projectgegevens
| Projectarchitect | Klaas Paul de Boer |
| Opdrachtgever | Gemeente Groningen, Dienst OCSW |
| Hoofdaannemer | BAM Utiliteitsbouw, Groningen |
| Adviseur constructie | Dijkhuis, Groningen |
| Adviseur installaties, bouwfysica en akoestiek | Vanderweele, Groningen |
| Adviseur bouwmanagement | OCSW, Groningen |
| Adviseur bouwkosten | TEAM 4, Egbert Kruize |







